Categorie: "Mens en milieu"

Aantal boerenlandvogels schrikbarend teruggelopen

Foto: Marek Szczepanek, Wikimedia Commmons/GFDL

Perdix_perdix_2_(Marek_Szczepanek)Volgens onderzoek van het CBS en Sovon is het aantal boerenlandvogels sinds 1960 met zestig tot zeventig procent teruggelopen. Meer dan tweeënhalf miljoen broedvogels zijn in ruim vijftig jaar verdwenen. Er is een sterke terugloop van patrijzen (zie foto), veldleeuwerik, zomertortels en grutto’s. Het aantal ganzen die niet gelden als boerenlandvogels, maar als watervogels) is in dezelfde tijd juist meer dan vertienvoudigd. Hoewel de afname (van circa vier miljoen naar ruim anderhalf miljoen broedparen) dankzij diverse vormen van agrarisch natuurbeheer de laatste jaren wat is afgevlakt, is van herstel nog geen sprake. De laatste twintig jaar is meer dan 1200 vierkante kilometer landbouwgrond onttrokken voor onder andere de bouw van woningen en bedrijventerreinen of de aanleg van wegen. Daarvoor, in de jaren vijftig, begon de ruilverkaveling en met het opschalen van de percelen veranderde het landschap ingrijpend.

Hoop op verbod bijengif groeit

Bijinbloem-150x150De Bijenstichting en Greenpeace zijn blij dat de Europese Commissie voorstelt om een aantal voor bijen schadelijke bestrijdingsmiddelen te verbieden. Uit gelekte documenten blijkt dat Brussel drie zogeheten neonicotinoïden alleen nog in kassen wil toestaan. Het gebruik van de insecticiden die worden geproduceerd door de chemiereuzen Bayer en Syngenta wordt sinds 2013 al ingeperkt, maar lidstaten mogen er nog wel een vergunning voor afgeven. Dat zou in de toekomst ook nog mogen, maar alleen als de noodzaak voor het gebruik grondig wordt aangetoond.

Dassenburcht bij A27 Utrecht botst met wegverbredingsplannen

Foto: CC BY 2.0, Wikimedia Commons/CC BY 2.0

'Honey'_the_badgerNaast de A27 bij Utrecht is een dassenburcht gevonden. Omdat de das een beschermde diersoort is, kan de vondst volgens regio-omroep RTV Utrecht gevolgen hebben voor de geplande verbreding van de snelweg. Om dat plan tot uitvoer te brengen, moet namelijk eerst een stuk bos rondom de burcht worden gekapt. De dassenwoning is gevonden door de beheerder van het gebied. Dat de burcht bewoond is, blijkt uit camerabeelden waarop minstens één das is te zien. De vondst betekent niet dat de wegverbreding definitief van de baan is. Maar Rijkswaterstaat moet wel aantonen waarom de bomenkap echt nodig is. Vervolgens moet er worden besloten wat er met de dassen moet gebeuren, zegt de actiegroep Vrienden van Amelisweerd.

Toestand Great Barrier Reef opnieuw verslechterd

Foto: WWF-Australia/BioPixel

87385_w844_r844-475_5777df6De toestand van het beroemdste rifsysteem ter wereld is opnieuw verslechterd. Het Great Barrier Reef is namelijk voor het eerst twee jaar op rij getroffen door grootschalige verbleking van koraal. Hierdoor dreigen de organismen die de basis vormen voor een van de grootste natuurwonderen op aarde massaal af te sterven. Als koraal uitbleekt en afsterft, verdwijnt ook vrijwel al het leven op en rondom het rif dat afhankelijk is van dit complexe ecosysteem. Experts vrezen dat de sterfte van koraal dit jaar zelfs groter zal zijn dan vorig jaar omdat het rif niet de kans krijgt om te herstellen. Dat duurt naar verwachting minstens een jaar of vijf.

Brazilië voert nieuw systeem in om illegale houtkap aan te pakken

Foto: Phil P. Harris, Wikimedia Commons/CC BY-SA 2.5

256px-Amazon_Manaus_forestDe Braziliaanse overheidsinstantie voor milieu- en natuurbescherming, Ibama, heeft dinsdag met de lancering van een centrale database een belangrijke stap gezet in de strijd tegen illegale kapactiviteiten in het Amazonewoud. Het zogenoemde Sinaflor-systeem maakt het mogelijk elke gevelde boom elektronisch te etiketteren en te volgen, van het moment van afzagen tot en met het vervoer en de verwerking. Toezichthouders kunnen de bestanden via de mobiele telefoon raadplegen terwijl ze op patrouille zijn.

Vervuiling diepzee bij Groenland neemt ernstige vormen aan

Foto: Wikimedia Commons/CC BY-SA 3.0

Location_of_Fram_Strait_with_surrounding_geographical_placesMensen zijn de smeerpijpen van het dierenrijk. Er is immers geen andere soort die zoveel rotzooi achterlaat en zo goed is in het verstieren van de eigen leefomgeving als wij. Dat is inmiddels ook te zien in de Arctische diepzee. Die is inmiddels dermate sterk bezaaid met visnetten, plastic en glas dat de vervuiling van de diepzeewateren tussen Groenland en Spitsbergen inmiddels verontrustende vormen heeft aangenomen. Dat blijkt uit langjarig onderzoek van de Duitse wetenschappers Mine Banu Tekmann en Melanie Bergmann van het Alfred Wegener-Instituut in Bremerhaven. Sinds 2002 volgen de onderzoekers op twee meetplekken in de Fram Strait tussen Groenland en Spitsbergen de ontwikkelingen op de zeebodem met een op afstand bedienbare camera.

Dolfijn gevonden met berg plastic in zijn maag

Illustratie: Bardrock, Wikimedia Commons/CC BY 3.0

Wal_Cuviera

Hoewel het een enorm belangrijk probleem is, komt het in de exercities van kortzichtigheid die politieke debatten zijn zelden aan bod: de enorme hoeveelheden plastic die de wereldzeeën meer en meer tot onleefbare oorden maken. Hoe pregnant het probleem is, blijkt uit het even trieste als gruwelijke lot van een dolfijn van Cuvier (Ziphius cavirostris) die onlangs werd gevonden door onderzoekers van de universiteit van het Noorse Bergen. Tot hun afgrijzen troffen de wetenschappers dertig plastic zakken en nog een flinke hoeveelheid ander onverteerbaar materiaal aan in de maag van het zeezoogdier.

Trump wil wetenschappelijke onafhankelijkheid Amerikaans milieuagentschap beknotten

Wetenschappelijke onafhankelijkheid

Hoewel het kabinet pas een paar dagen officieel in functie is, wordt nu al duidelijk dat een deel van het Amerikaanse electoraat en het oneerlijke kiesstelsel van de Verenigde Staten met de regering-Trump een monster hebben gebaard. The Donald en zijn kliekje welvarende adviseurs hebben namelijk concrete plannen om de wetenschappelijke onafhankelijkheid van het Enviromental Protection Agency (EPA) vakkundig de nek om te draaien. Het is de bedoeling dat wetenschappelijke studies en artikelen van de organisatie voortaan door de Amerikaanse regering ‘gecontroleerd’ worden alvorens publicatie mag geschieden. Het gaat niet alleen om publicaties in wetenschappelijke bladen, maar ook om teksten die op de EPA-website worden geplaatst. Vooral artikelen over en studies naar de opwarming van de aarde en het verband tussen klimaatverandering en onze CO2-uitstoot zijn het doelwit. Ook het verwerven van nieuwe data over deze onderwerpen is wat betreft het Witte Huis voortaan onderwerp van discussie.

Nooit eerder vertoond

Een EPA-woordvoerder stelt dat dit regels zijn die voorheen nog door geen enkele regering zijn opgelegd. Onder het bewind van Obama kon het agentschap zijn wetenschappelijke onderzoeken onafhankelijk uitvoeren en vervolgens het Congres en het publiek van de bevindingen op de hoogte stellen zonder tussenkomst van derden. Censuur van de wetenschap is dus niet langer een louter denkbeeldig scenario in het Amerika van de klimaatontkenner, beroepsfantast, intellectuele laagvlieger en xenofoob Donald Trump.

Europese natuurgebieden onder druk

Uitvoerige studie

Voor de eerste keer is een Rode Lijst-beoordeling uitgevoerd van alle natuurlijke en halfnatuurlijke Europese habitattypen, wat een totaalbeeld oplevert van de toestand van 480 habitats in 35 landen van Europa. De belangrijkste conclusie van die grootscheepse: veel Europese leefgebieden staan onder druk. Het beoordeelde gebied bestrijkt Europa van de Arctische cirkel tot het Mediterrane gebied en in de aangrenzende kustwateren van de Atlantische Oceaan, de Oostzee, de Middellandse Zee en de Zwarte Zee. Meer dan driehonderd experts hebben hun kennis en ervaring gedeeld om een beoordeling te geven van de mate van bedreiging van deze Europese biotopen.

Verontrustend

Volgens projectleider John Janssen kunnen de resultaten verontrustend worden genoemd. Meer dan een derde van alle leefgebieden op het land is momenteel bedreigd.

Lawaai wordt serieus gevaar voor de volksgezondheid

Geluidsvervuiling

Bijna elke diersoort heeft er een diepgewortelde afkeer van of instinctieve angst voor, maar wij hebben het in de dagelijkse praktijk inmiddels geïnstitutionaliseerd: lawaai. Autoverkeer, het legertje klussers en tuinmannen dat ‘s zomers de luidruchtige apparaten uit het vet trekt en van het lezen van een goed boek in de eigen achtertuin een helse beproeving maakt of de bouwwerkzaamheden die altijd wel ergens aan de gang zijn, het zijn allemaal vormen van auditieve vervuiling die de rustminnende mens bepaald geen goed doen.

Gezondheidskwalen

Sterker, actueel onderzoek van de Gezondheidsraad en het RIVM heeft zelfs aangetoond dat geluidsoverlast binnen nu en twee decennia waarschijnlijk het milieuprobleem is dat de grootste (negatieve) impact heeft op de menselijke gezondheid.