Categorie: "Mens en milieu"

Veel wilde bijen in de problemen

Bijinbloem-150x150De afgelopen winter is zo’n veertien procent van de tachtigduizend honingbijenvolken in Nederland gesneuveld, zo blijkt uit onderzoek van Naturalis, Wageningen University en imkers. Voor honingbijen is, naast verslechterde leefomstandigheden, een parasitaire mijt de belangrijkste doodsoorzaak. “Maar imkers zijn gelukkig wel steeds beter getraind in het terudringen van de mijten”, stelt coördinator Frank Moens van de Nederlandse Bijenhouders Vereniging (NBV). De honingbij is slechts één van de 358 bijensoorten in Nederland en de enige bij die zonder de mens niet in het wild kan leven. Maar ook met veel wilde bijen gaat het niet goed: 188 van de 357 soorten staan te boek als bedreigd en prijken dan ook op de Rode Lijst. Volgens insectenkenniscentrum EIS is die teloorgang vooral te wijten aan veranderingen in de landbouw die na de Tweede Wereldoorlog massaal hun intrede hebben gedaan. Schaalvergroting, de afname van het aantal bloemrijke weiden, het verdwijnen van kleine landschapselementen en een doorgeschoten hang naar netheid in het buitengebied zijn allemaal nefast voor wilde bijen.

Unesco zet Great Barrier Reef niet op rode lijst

Foto: Ciambue, Wikimedia Commons/CC BY 2.0

Heron_IslandUnesco neemt het Australische Great Barrier Reef niet op in de lijst van bedreigd werelderfgoed, ondanks het feit dat tweederde van het koraalrif inmiddels ernstig is beschadigd door verbleking. Volgens Unesco doet Australïe zelf genoeg om de verbleking tegen te gaan (een betwistbaar standpunt), maar de organisatie dringt er wel op aan dat het land de inspanningen nog verder ’intensiveert’. De Australische regering is uiteraard blij met het milde oordeel van de werelderfgoedorganisatie. Volgens een woordvoerder is het land ‘toegewijd’ aan het behoud en belooft bijvoorbeeld meer te doen aan de vele zeesterren, die ook een grote bedreiging vormen voor het koraalrif. De zeesterren groeien vooral in aantal omdat de ecologische balans rond het rif verstoord is door de afname van roofdieren en de aangezwollen milieuvervuiling.

Vogelbescherming roept Polen op om te stoppen met kapwerkzaamheden Bialowieza

Foto: Jacek Karczmarz, Wikimedia Commons/CC BY 3.0

Puszcza_białowieska_fragmenty_rezerwatu_ścisłego_a8Vogelbescherming Nederland heeft een brandbrief gestuurd aan de Poolse regering met de oproep onmiddellijk te stoppen met het kappen van de bossen van Białowieża. De Vogelbescherming ondersteunt daarmee de actie van de Poolse BirdLife partner OTOP. De Poolse vogelbeschermers doen er alles aan om de verwoesting van deze beroemde bossen te stoppen, zeker nu de regering de houtkap nog verder wil opschroeven. Het woud van Bialowieza is ongeveer even groot als de provincie Utrecht. Iets meer dan de helft van het bos ligt in Wit-Rusland, de rest in Polen. Alleen hier is iets overgebleven van het bos dat oorspronkelijk de hele Europese laagvlakte bedekte, vandaar dat dit bos ook bekend is als het laatste oerbos van Europa. In Bialowieza wordt al flink gekapt, maar de Poolse regering wil die uitdunwerkzaamheden dit nog wat verder opvoeren.

Studenten TU Eindhoven presenteren bus die rijdt op mierenzuur

De omvang en ernst van veel hedendaagse milieuproblemen vereist creatieve oplossingen als we de aarde ook voor toekomstige generaties enigszins leefbaar willen houden. Hoewel politieke onwil en supranationaal proletendom nog te vaak een sta in de weg vormen, zijn er gelukkig wel slimme en innovatieve geesten die zo nu en dan met originele en werkbare oplossingen komen. Een voorbeeld is het idee dat studenten van de TU in Eindhoven komende donderdag gaan presenteren. Het gaat om een bus die wordt aangedreven door mierenzuur in plaats van door fossiele brandstoffen. Het zelfgebouwde systeem van de studenten zit in een kleine trailer, waarin mierenzuur wordt omgezet in elektriciteit. De trailer is gekoppeld aan een elektrische bus. In de trailer wordt mierenzuur gesplitst in waterstof en CO2. Het waterstof wordt vervolgens gebruikt om elektriciteit op te wekken, waarmee de bus uiteindelijk wordt aangedreven.

Dode zone in golf van Mexico dreigt recordgrootte te bereiken

In de Golf van Mexico bevindt zich momenteel een ‘dode zone’ die een zo groot dreigt te worden als de staat New Jersey. De National Oceanic and Atmospheric Administration voorspelt dat de jaarlijkse dode zone in juli een oppervlakte zal omvatten van meer dan 21.000 vierkante kilometer, zo’n procent groter dan de gemiddelde omvang van een dode zone. Biologen spreken over een dode zone als de hoeveelheid zuurstof in een bepaald marien biotoop zo stern verminderd is dat er amper nog leven mogelijk is. Dode zones ontstaan vaak door het gebruik van meststoffen die in het water terechtkomen. In de Golf van Mexico is het gros van die meststoffen afkomstig uit de Mississippi, een rivier die uitmondt in de Golf.

Groot gedeelte van Great Barrier Reef verbleekt

Foto: Bruno de Giusti, Wikimedia Commons/CC BY-SA 2.5 it

220px-Moofushi_bleached_coralsDat het niet zo goed gaat met het Australische Great Barrier Reef is al langer duidelijk, maar recente studies maken duidelijk dat het koraal nog ernstiger verbleekt is dan tot nu toe werd gedacht. Naar schatting is 29 procent van het ondiepe koraal beschadigd. Onderzoekers meldden eerder dat in 2016 circa 22 procent van het ondiepe gedeelte van het 1300 kilometer lange koraalrif was verbleekt. Na nieuwe onderzoeken, die zowel vanuit de lucht als in het water zijn uitgevoerd, is dat percentage nu naar boven bijgesteld. Wat onderzoekers vooral pessimistisch stemt is dat er in 2016 meer koraal dan gedacht is afgestorven. Die trend lijkt zich bovendien ook in 2017 door te zetten. Door oplopende watertemperaturen liep het koraalrif vorig jaar in maart en april al de hevigste verbleking op die ooit is gemeten.

Minder donateurs voor grote natuur- en milieuorganisaties

Steeds minder donateurs verbinden zich aan grote natuur- en milieuorganisaties. Dat blijkt uit een rondgang van BNR. Bij organisatie Greenpeace daalde het aantal donateurs het sterkst, met ruim tien procent in de afgelopen twee jaar. Bij Natuurmonumenten en het Wereld Natuur Fonds stagneerde het aantal leden. Alleen Milieudefensie, de kleinste van de vier genoemde organisaties, kreeg er afgelopen jaren donateurs bij. Die trend is best opvallend, vooral omdat klimaat en milieu in het publieke debat de laatste tijd meer aandacht lijken te krijgen. Hoewel de Haagse kopstukken het wel over klimaat, milieu en natuur hebben, zijn de programma’s van populaire en toonaangevende partijen als de VVD en het CDA in groen opzicht toch behoorlijk karig.

Groot stuk koraal voor de kust van Curaçao ernstig beschadigd

Voor de kust van Curaçao is een groot stuk koraal omgeploegd. De dader is hoogstwaarschijnlijk de Nederlandse projectontwikkelaar BAM. Dat bedrijf legt momenteel een grote pier aan op Curaçao. Het gevaarte moet grote cruiseschepen de gelegenheid geven om aan te meren en zo het toerisme op het eiland een extra boost geven. Het gaat volgens een eerste schatting in totaal om een strook van zo’n 550 meter lang en 50 meter breed. De schade werd opgemerkt door medewerkers van een plaatselijke duikschool.

Adelie- en stormbandpinguïn in de problemen door klimaatverandering

Foto: Jason Auch, Wikimedia Commons/CC BY 2.0

280px-Adelie_Penguins_on_icebergTwee pinguïnsoorten op Antarctica nemen hard in aantal af door de klimaatverandering. Het gaat om de adelie- en stormbandpinguïn, twee soorten die het steeds moeilijker hebben om hun kostje bij elkaar te scharrelen door de grootschalige smelt van het zee-ijs in het Zuidpoolgebied. Tot die conclusie komen wetenschappers van Oceanites, een organisatie die onderzoek doet naar zeevogels op Antarctica.  Het voorbeeld illustreert wederom dat niet alle diersoorten evenredig zwaar worden getroffen door de opwarming van de aarde. De ezelspinguïn kan zich bijvoorbeeld een stuk beter wapenen tegen de veranderingen in zijn leefgebied.

Tweederde Great Barrier Reef beschadigd door koraalverbleking

Foto: WWF Australia/Biopixel

87385_w844_r844-475_5777df6-300x168Ernstige koraalverbleking in opeenvolgende jaren heeft twee derde van het Great Barrier Reef ernstig beschadigd. Luchtfoto’s van het beroemde koraalrif in de Koraalzee ten noordoosten van Australië tonen dat aan. Volgens wetenschappers tast de verbleking inmiddels een gebied van 1500 kilometer van het koraalrif aan en breidt het verval zich als een olievlek uit. De verbleking van koraal is te wijten aan het verlies van bepaalde algen, organismen die een symbiotische relatie hebben met het koraal. Door het verbreken van deze relatie verliest steenkoraal, de belangrijkste bouwsteen van het rifsysteem, uiteindelijk zijn kleur.