Het zesde zintuig van de egel

EgeldonderbergHoewel veel van onze mensenzintuigen heel aardig ontwikkeld zijn, vallen ze in het niet bij de zintuiglijke vermogens van veel andere dieren. Veel wezens beschikken zelfs over een zesde zintuig. Een voorbeeld is de egel, een snoezige tuinbewoner, maar ook een volleerd jager die dodelijk is voor insecten, regenwormen, slakken en soms zelfs grotere dieren zoals slangen. Net als bijvoorbeeld slangen en katachtigen beschikken egels over het zogenaamde orgaan van Jacobson.

Kruisspin vaakst geteld

Foto: Lucarelli, Wikimedia Commons

Araneus_diadematus,_Livorno_1De kruisspin (Araneus diadematus) is opnieuw het vaakst geteld bij de tuinspinnentelling van het radioprogramma Vroege Vogels. Precies de helft van de 9600 getelde spinnen was een kruisspin. Die soort stak daarmee ‘met kop en achterlijf’ boven de rest uit, aldus Vroege Vogels. Vorig jaar werd de kruisspin ook het vaakst geteld, al deden toen veel minder mensen mee aan de telling. Andere spinnen die dit jaar vaak zijn waargenomen, zijn de grote trilspin (615) en de herfsthangmatspin (521).

Weerter zwijnen verwerkt tot diermeel

ZwijnenbigcloseupHet Natuurhistorisch Museum in Rotterdam kan fluiten naar de recentelijk afgeschoten dode zwijnen uit Limburg. De beesten die zondag in Weert voor het oog van televisiecamera’s werden afgeschoten, zijn inmiddels tot diermeel verwerkt. Museumconservator Kees Moeliker had de zwijnen graag willen hebben voor de tentoonstelling Dode Dieren met een Verhaal. De Limburgse gedeputeerde Patrick van der Broeck zag het eerder deze week nog wel goed komen: de zwijnen hingen in een koelcel, wachtend op experts van het Wageningse onderzoeksinstituut Alterra.

Vrouwtjesherten komen op menselijk babygehuil af

SambarvrouwtjeEen nieuwe studie wijst uit dat vrouwelijke muildierherten niet alleen geprikkeld worden door de kreten van hun eigen jongen, maar ook op menselijk babygehuil afkomen. Muildierherten zijn net zo gevoelig voor het gehuil van jonge zeehonden, jonge vleermuizen en menselijke baby’s als voor het gehuil van jonge soortgenoten. Waarschijnlijk bevatten de kreten van al deze dieren specifieke elementen waarop de vrouwtjes instinctief reageren. Dat blijkt uit een wetenschappelijk artikel van Amerikaanse en Canadese wetenschappers dat is verschenen in het tijdschrift American Naturalist. Tijdens het onderzoek confronteerden de wetenschappers vrouwelijke muildierherten met digitale opnames van babygehuil.

Spinnenseizoen in volle gang

WielwebspinoegandaArachnofoben hebben het in deze tijd van het jaar doorgaans moeilijk. Door het grote aantal spinnen dat nu in Nederland wordt waargenomen regent het aanmeldingen bij centra die angststoornissen behandelen. Het angst- en traumabehandelcentrum IPZO ziet de afgelopen weken aanzienlijk meer aanmeldingen van mensen met spinnenangst. “Het aantal aanmeldingen varieert per seizoen, maar momenteel gaat het om zeker dubbel zoveel mensen als in het voorjaar”, zegt behandelaar Jan van den Berg op de website van het AD. Bij het Instituut Angstoverwinning melden zich wekelijks vijf tot tien mensen. Volgens veel cliënten lopen er steeds meer en dikkere spinnen rond, maar veldbiologen stellen dat dit voor de meeste soorten niet met harde cijfers gestaafd kan worden. Waarschijnlijk is het een waarnemerseffect dat samenhangt met het feit dat in deze tijd van het jaar juist relatief grote en zichtbare soorten als de kruisspin en huisspin erg actief zijn.

Hondenfluisteraar Cesar Millan morgen te bwonderen in Nederland

De inmiddels wereldberoemde hondenfluisteraar Cesar Millan is morgen in de Amsterdamse Heineken Music Hall met zijn liveshow Leaders of the Pack te bewonderen op Nederlandse bodem. Hoewel Millan met het geven van lezingen en cursussen over de hele wereld een druk bestaan heeft, runt hij in de heuvels van Santa Clarita (niet ver van Los Angeles) ook nog het Dog Psychology Center. Zijn droom werd werkelijkheid toen hij een centrum kon bouwen waar honden samen kunnen komen als een roedel. Hier worden honden over de hele wereld getraind en gerehabiliteerd, zijn er talloze wegen en paden om te lopen, een zwembad (speciaal voor honden) en superluxe kennels; kortom, een faciliteit die zijn weerga amper kent.  

Het is dit trainingscentrum waar de verschillende Cesar-ambassadeurs in Nederland voor het eerst live kennis konden maken met Cesar Millan. Ulrike, Maarten en Anniek volgden de training van Cesar Millan in Santa Clarita en kwamen met een koffer vol verhalen en ervaringen terug. Zoveel, dat ze besloten Cesar’s kennis en kunde ook in Nederland uit te dragen en andere baasjes en hun honden te helpen. Het drietal zal ook zijn opwachting maken in het live-evenement te Amsterdam.

Zwerfhonden worden door Cesar Millan al jaren onder de aandacht gebracht. Het kill, adopt or dump-beleid dat in Harrisburg (USA) werd aangenomen raakte Cesar zo diep dat hij besloot dit probleem in al zijn lezingen wereldwijd onder de aandacht te brengen. In Amerika worden honden in uit het asiel nauwelijks geadopteerd. De hond is te oud, heeft te veel meegemaakt… Volgens Cesar is een hond nooit te oud om te leren, en kan iedere hond opgevoed worden. Hij deelt zijn kennis graag met het publiek. In Harrisburg is het beleid aangepast, grotendeels dankzij Cesars inspanningen. Helaas zijn er ook in Nederland nog veel kansarme asieldieren. Honden oud, ziek of met gedragsproblemen, en verwilderde katten afkomstig uit asielen waar ze vaak verwaarloosd en mishandeld binnen zijn gebracht, krijgen een permanent thuis bij Stichting Dierenthuis. Een opmerkelijk, opzienbarend en vooral prachtig project. Dieren die elders langdurig onplaatsbaar bleken, worden hier met veel liefde en zorg omringd, zodat ze eindelijk van een fijn leven mogen genieten. Dertigduizend vierkante meter met bomen, struiken en vijvers om in te zwemmen. En omdat ze al genoeg ellende in hun leven hebben meegemaakt, mogen ze hier voor altijd blijven. 

 

Nederland safariland?

KraanvogelsmeinwegLuchtfietserij of een realistisch scenario? Als het aan de organisatie InnovatieNetwerk ligt wordt Nederland in de nabije toekomst een safariland dat kan wedijveren met de meest tot de verbeelding sprekende locaties in het verre buitenland. De kern van het plan is dat er mogelijkheden worden geschapen om te overnachten in belangrijke Nederlandse natuurgebieden als de Oostvaardersplassen en de Biesbosch. In deze natuurgebieden kunnen exclusieve resorts, hotels en tentenkampen worden gebouwd die geld opleveren, denkt InnovatieNetwerk. Geld dat volgens de organisatie hard nodig is om het natuurbeheer in Nederland naar een hoger plan te tillen. Daarnaast worden natuurorganisaties door zelf inkomsten te halen uit natuurtoerisme minder afhankelijk van overheidssubsidie. De inspiratie voor de plannen komt uit het buitenland. “De manier waarop mensen onder meer in Afrika op safari gaan kennen we hier nog niet. Maar wij denken dat zoiets hier ook kan”, zegt Nico Beun van InnovatieNetwerk. Volgens de organisatie is er in Nederland veel animo om in eigen land op vakantie te gaan. Voor de Oostvaardersplassen heeft InnovatieNetwerk al een verkennend plan uitgewerkt. In de plannen is er onder meer ruimte voor hotel Wilderness Inn Suydersee, een gebouw met 120 kamers en luxe faciliteiten zoals een wellness. Ook zou er een resort met 75 lodges en een tentenkamp met dertig kleine, maar luxe safaritenten kunnen komen. Het stellen van maxima aan het aantal bezoekers, het bouwen van toeristische faciliteiten aan de randen van natuurgebieden en natuurcompensatie moet schade aan flora en fauna beperken. Ik denk dat er zeker wel enige toekomstmuziek zit in het voorstel van InnvatieNetwerk, maar we moeten niet de illusie hebben dat we het Afrikagevoel naar Nederland kunnen brengen. Daarvoor blijven we qua biodiversiteit, met name als het aankomt op groot wild, imposante roofdieren en herpetofauna, en landschapspracht natuurlijk veel te ver achter bij de Afrikaanse safarilanden.

Moord is natuurlijk gedrag voor mannetjeschimpansees

ChimpanseekyumburagorgeHet vermoorden van soortgenoten is grotendeels natuurlijk gedrag voor  mannelijke chimpansees. Dat zou blijken uit een nieuwe studie. Hoe meer mannetjes er in een chimpanseekolonie leven, hoe hoger het aantal moorden. Dat concludeert een internationaal team van onderzoekers in het wetenschappelijk tijdschrift Nature. In de nieuwe studie zijn 152 moorden in 18 verschillende chimpanseekolonies geanalyseerd. In tegenstelling tot wat veel wetenschappers dachten, neemt het aantal dodelijke incidenten niet significant toe door de activiteit van mensen in de leefgebieden van de apen. Chimpansees zijn met recht onze naaste verwanten, want naast mensen zijn het voor zover bekend de enige dieren die moedwillig moorden beramen.

Boswachter struikelt over boa constrictor

Foto: Tod Baker, Wikimedia Commons

Boa_constrictor_(2)Een Gelderse boswachter stuitte gisteren in de Overasseltse en Hatertse Vennen bij Nijmegen op een voor Nederland wel hele bijzondere herpetologische verrassing. Hij vond tijdens het meten van de waterstand namelijk een ruim twee meter lange boa constrictor (Boa constrictor). De boswachter heeft de slang samen met twee collega’s in een ton gevangen. Daarna is er een slangendeskundige ingeschakeld, die het dier heeft meegenomen en voorlopig opvangt. Boa constrictors leven in Midden- en Zuid-Amerika en zijn niet heel gevaarlijk.

Soortenjager of soortkenner?

PuntstaartjetongHoewel er heel wat grijstinten tussen de beide extremen in zitten, worden de beide uiteinden van het brede spectrum aan natuurliefhebbers toch gevormd door twee zeer duidelijk te onderscheiden types. Aan het ene uiteinde van het spectrum bevinden zich de zogenaamde soortenjagers. Het hoofddoel van deze mensen is om zo veel mogelijk soorten (meestal van een bepaalde diergroep) af te kunnen strepen op hun lijstjes. Vooral onder vogelaars vind je veel fanatieke soortenjagers, maar ook in de herpetologische wereld zijn er mensen die letterlijk stad en land afreizen en kapitalen investeren om soorten te scoren. Aan de andere kant vande lijn staan de soortkenners, mensen die veel meer belangstelling hebben voor de biologie en ecologie van een specifieke soort of soortgroep. Het zijn vaak specialisten die een bepaalde soort al tientallen jaren volgen en echt een autoriteit binnen hun specialisme zijn. Zelf zit ik een beetje in het midden. Ik vind het mooi om nieuwe en veel verschillende soorten te zien en stem mijn vakantiebestemming ook vaak af op de aanwezige fauna in een land of gebied. Daarnaast heb ik natuurlijk ook een aantal ‘wenssoorten’ die ik als het even kan nog aanschouwd wil hebben voordat ik de eeuwige jachtvelden opzoek. Maar ik reis bijvoorbeeld niet heel Nederland af als ergens een dier wordt gesignaleerd dat ik nog nooit heb gezien. Daarnaast vind ik het ook fantastisch om in het Meinweggebied de jaarcyclus van de plaatselijke reptielen, en dan met name de adder en gladde slang, van begin tot eind te volgen.