Categorie: "Prehistorische dieren"

Vreemd uitziende oerolifant

De oorsprong van de slurfdieren lag in het Eoceen van Noord-Afrika. In tegenstelling tot de moderne Afrikaanse en Aziatische olifanten , waren de eerste Elephantidae niet veel groter dan een varken. Ze misten bovendien de prominente slurf en de imposante slagtanden die we associëren met olifanten of mammoeten. Naarmate het evolutieproces gestaag voortschreed, werden de slurfdieren groter en gingen ze steeds meer lijken op moderne olifanten.

Reuzenslangen zijn niet louter een Hollywoodfantasie

Fantasiedieren
Een slang die net zo lang is als een schoolbus en dik 700 kilogram weegt: dergelijke monsters komen alleen voor in Amerikaanse griezelfilms van twijfelachtig allooi en zijn rechtstreeks ontsproten aan het brein van fantasierijke scriptschrijvers en regisseurs. Niet dus, zo blijkt uit recent paleontologisch onderzoek.

Primitieve walvissen brachten jongen op het vasteland ter wereld

Foetus
De analyse van de fossiele overblijfselen van een primitieve walvisachtige (Maiacetus inuus) heeft gezorgd voor een wetenschappelijke doorbraak waar Darwin zelf trots op zou zijn geweest. Het versteende skelet van een zwanger wijfje werd een jaar of negen geleden ontdekt in Pakistan. Met name de positie van de in het lichaam aanwezige foetus was opvallend:

Liopleurodon, schrik van de prehistorische zeeën

Periode: Jura.
Classificatie: Plesiosauria (Pliosauridae).
Lengte: 15- 23 meter.
Voedsel: al het andere in zee.
Vindplaats: Europa, Zuid- Amerika.

Reuzenreptielen maakten tijdens het Jura niet alleen de dienst uit op land, maar heersten ook over de wereldzeeën. De op vissen lijkende ichthyosauriërs, de met lange nekken uitgeruste plesiosauriërs (die in het Schotse meermonster Nessie wellicht nog een levende representant hebben) en de pliosauriërs waren de belangrijkste drie groepen zeereptielen. De meest imposante vertegenwoordiger van deze laatste groep was Liopleurodon.

Tyrannosaurus rex: icoon uit de prehistorie

Periode: Krijt.
Classificatie: Theropoda.
Lengte: 12-13 meter.
Voedsel: heel veel vlees.
Vindplaats: het westen van de Verenigde Staten.

Als er een dinosaurus is die tot de menselijke verbeelding spreekt en de harten van veel liefhebbers veroverd heeft, dan is het wel Tyrannosaurus rex. Over dit dier zijn meerdere boekenkasten vol geschreven en T. Rex schitterde in onder meer Jurassic Park ook al op het witte doek. De titel “grootste vleesetende landbewoner aller tijden” heeft de “tiranhagedis” inmiddels af moeten staan aan Giganotosaurus, Spinosaurus en Carcharodontosaurus, maar desondanks blijft zijn legendarische status nagenoeg onaangetast. Hoe komt dit?

Seismosaurus, de hagedis die de aarde deed trillen

Periode: Jura
Classificatie: Sauropoda
Lengte: 35 meter
Voedsel: heel veel plantaardig materiaal.
Vindplaats: Verenigde Staten (New Mexico).

Plantenetende gigant
150 miljoen jaar geleden was het gangbare formaat van vrijwel alles XXL. Vleeseters, planteneters, bewoners van het luchtruim, zeereptielen en bomen bereikten kolossale afmetingen. De gigantische plantenetende sauropoden- de dinosaurussen met de bekende lange nek- spanden op dit gebied de kroon. In de jaren negentig van de negentiende eeuw volgden spectaculaire vondsten elkaar in hoog tempo op en werd het ene na het andere record gebroken.

De grote mestand

De prehistorische kat Smilodon (letterlijke betekenis: mestand) voldeed in alle opzichten aan het beeld van de klassieke sabeltandtijger. Het dier had een gespierd en ijzersterk lichaam en beschikte over krachtige schouder- en rugspieren. Hierdoor was Smilodon in staat om met zijn kop krachtige houwen uit te delen. Doordat deze katachtige zijn kaken zeer wijd open wist te sperren (ongeveer 120 graden), konden de grote, dolkvormige tanden optimaal hun dodelijke werk doen.

Indricotherium, het grootste landzoogdier aller tijden

Periode: Tertiair.
Classificatie: Mammalia (Ungulata).
Lengte: 9-10 meter.
Voedsel: gebladerte, kiemen, scheuten, twijgjes.
Vindplaats: Azië, Oost- Europa.

Zoogdieren zijn ongeveer tegelijkertijd met de dinosaurussen ontstaan. Voordat de reuzenreptielen uitstierven, waren zoogdieren echter klein en onopvallend en niet meer dan smakelijke tussendoortjes voor kleinere en middelgrote vleesetende dinosaurussen.