Het ‘hertenoverschot’ op de Veluwe

800px-Silz_cerf22
Op de Veluwe zijn te veel edelherten. In plaats van de gewenste 1660 dieren grazen er dit voorjaar zeker 2150. Dat aantal zal in de zomer oplopen naar bijna 2600 stuks. Dat stelde de Wildbeheereenheid Veluwe woensdag. De faunabeheerders zijn bezig met tellingen. Nu al blijkt dat het aantal edelherten sinds 2000 stijgt. Het door de provincie Gelderland vastgestelde afschotquotum wordt steeds niet gehaald. Wildbeheer waarschuwt dat het aantal aanrijdingen met herten zal stijgen als er niets wordt gedaan. Laten we de uitspraak ‘te veel edelherten’ eens aan een kritische analyse onderwerpen. Te veel kan betrekking hebben op een ecologisch standpunt of op een ‘speciestische’ zienswijze. In het eerste geval groeit een populatie zo snel dat het ecosysteem en andere dieren binnen datzelfde biotoop er zwaar onder lijden. Bepaalde soorten worden verdrongen, de voedselvoorraden krimpen tot een ontoereikend niveau en het ecosysteem raakt uit balans. In zo’n geval zou populatiebeheer eventueel te verdedigen zijn, maar in natuurgebieden die hun oorspronkelijkheid hebben behouden en vrij zijn van menselijke inmenging doen dergelijke situaties zich maar hoogst zelden voor. De speciestische zienswijze gaat puur uit van het belang van één soort en verwerpt een gelijke consideratie van de belangen die niet-menselijke dieren hebben op basis van willekeurig gekozen gronden. Het doden van dieren is acceptabel, zelfs als alleen de triviale belangen van de mens in het geding zijn. Technisch gezien zijn er dus helemaal niet te veel herten in de Veluwe, maar is het gebied dat de dieren is toegewezen gewoon te klein. De herten zijn geen gevaar voor de draagkracht van het ecosysteem waartoe ze behoren, maar passen niet in het straatje van de automobilist of agrariër. Vreemd, want de Veluwe is toch aangewezen als natuurgebied. Mijn voorstelling van een natuurgebied behelst toch de afwezigheid van drukke wegen of intensief gebruikte landbouwgronden. Bovendien hebben we de natuurlijke predatoren van het edelhert (wolven, lynxen) al lang geleden hardhandig uit ons land weggebonjourd. Feitelijk is de argumentatie van de wildbeheerders zelfs maar partieel speciestisch; de belangen van natuurminnend Nederland worden immers niet meegenomen in het besluit. Het is ook opvallend dat wildbeheerders – die pretenderen dat ze de ecologische intelligentsia van het land vormen – menselijke populatiegroei nooit als de kwalijkste ontwikkeling in het huidige tijdsgewricht noemen. Als er namelijk een diersoort is die de grenzen van haar groei al lang en breed heeft overschreden, is het wel een zekere, op hol geslagen primaat die de aarde in rap tempo naar de rand van de afgrond sleept. Zeker in Nederland is dit het geval. Natuurgebieden zijn in ons kikkerlandje verworden tot groene eilandjes in een aartslelijke zee van asfalt, onooglijke bedrijvenparken en steriele nieuwbouwwijken. Bevolkingsgroei is nog steeds een adagium dat door veel gemeenten uit economisch opportunisme gretig aangeprezen wordt, ondanks het feit dat talloze onderzoeken uitwijzen dat rust en natuur heilzamere remedies zijn tegen kwalen als hoge bloeddruk, stress of diverse vormen van lichamelijke en geestelijke uitputting dan geld of doktersbezoeken. Mijn advies: hou voorlopig alsjeblieft de zaad- en eicelletjes binnenboord en geef de natuur ook een kans om zich opnieuw te ontplooien.