Categorie: "Natuur en wetenschap"

Oceaanafval bestaat voor de helft uit plastic

Onze plasticverslaving begint langzaamaan het aangezicht van de wereldzeeën grondig te veranderen. Het afval dat rondzwerft in de oceanen bestaat volgens een nieuwe, internationale studie namelijk inmiddels voor de helft plastic. De meest vervuilde delen van de wereldzeeën zijn te vinden voor de kust van Zuid-Korea en in de Rode Zee, bij Jordanië, Egypte en Israël. Het zeewater bevat in deze gebieden ongeveer 10 miljard stukjes afval per vierkante kilometer. Bijna zeventig procent van die rommel bestaat uit plasticdeeltjes. De overzichtskaart van de plastic soep in de oceanen is gebaseerd op meer dan duizend studies die zijn uitgevoerd tussen 1960 en 2017. Veel van het plastic in de wereldzeeën is zogenoemd microplastic.

Blinde grotvis ontdekt in Bodensee

In de Bodensee, een groot meer dat grenst aan Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland, hebben duikers in een moeilijk toegankelijke grottensysteem een nieuwe vissoort ontdekt. Het gaat om een blinde grotvis. Het diertje is acht centimeter groot, zalmroze van kleur en stekeblind (als je leeft in alomtegenwoordige duisternis heb je immers geen zicht nodig). De ontdekking is een regelrechte sensatie voor biologen, vooral omdat er in Europa nog niet eerder een blinde grotvissoort is ontdekt. Lange tijd werd aangenomen dat de dieren louter in warmere streken (er zijn bijvoorbeeld blinde grotvissen bekend uit Mexico) voorkomen.

Migratie van tijgerhaaien live te volgen

Foto: Save our Sharks

86694_w844_r844-475_2690a91Live vanuit je luie stoel de tocht van een tijgerhaai volgen? Dat is sinds kort een koud kunstje. In het kader van het project Save our Sharks zijn in de wateren rondom de Nederlandse Caribische eilanden namelijk vier tijgerhaaien voorzien van een zendertje. Met behulp van satellieten kun je live zien hoe de roofvissen het gebied gebruiken, waar ze naartoe zwemmen en hoeveel kilometer ze op een dag afleggen. De tijgerhaai Quinty kan sinds oktober worden gevolgd en heeft wetenschappers al aardig wat geleerd over haar leefgewoonten. Sinds zij op de Sababank werd uitgerust met de satellietzender, heeft de vrouwtjeshaai in een maand tijd al meer dan 1200 kilometer in zuidwaartse richting afgelegd. Tijdens de reis is Quinty door de wateren van dertien verschillende landen gezwommen.

Eerste filmbeelden van etende zevenarmige octopus

Foto: MBARI

dieet-zevenarmige-octopus-eerst-beeldOnderzoekers van het Californische Monterey Bay Aquarium Research Institute (MBARI) hebben voor het eerst het dieet van de zevenarmige octopus (Haliphron atlanticus) weten vast te leggen met een diepzeerobot. De wetenschappers publiceerden hun ontdekking in Scientific Reports. De zevenarmige octopus verdient zijn naam eigenlijk niet helemaal, want het dier heeft net als andere octopussen eigenlijk acht armen. De mannetjes verstoppen echter één van hun armen in een zakje onder hun oog. De filmbeelden van de tafelende octopus zijn behoorlijk uniek, want de onderzoekers van MBARI zagen het dier in 27 jaar tijd slechts drie keer. Op de beelden is te zien dat de octopus een stuk van een kwal in zijn armen houdt.

Nieuwe populatie van zeldzame Noord-Indochinese tijger ontdekt

Foto: J. Patrick Fischer, Wikimedia Commons/CC BY-SA 3.0

266px-2012_Suedchinesischer_TigerDe Noord-Indochinese tijger (Panthera tigris amoyensis) is de zeldzaamste ondersoort van de machtige gestreepte kat. Dat wetenschappers recentelijk een nieuwe populatie hebben ontdekt in een Thais natuurreservaat, is dan ook enorm goed nieuws. Het is de eerste maal in meer dan vijftien jaar dat er nieuwe exemplaren van deze soort zijn ontdekt. De dieren zijn ontdekt met behulp van cameravallen in de jungle, meldt National Geographic. De groep zou minstens zes welpen tellen, wat betekent dat de populatie zich met succes voortplant. De camera’s zijn geplaatst door de organisatie Panthera, die zich wereldwijd inzet voor de bescherming van katachtigen. Tot nu toe was er slechts één andere populatie van de Indochinese tijgers bekend. Deze leeft in een beschermd gebied in het westen van Thailand. In totaal zijn er voor zover bekend nog maar 221 exemplaren van deze ondersoort over.

Grootste dinopootafdruk ter wereld gevonden

Wetenschappers hebben in een afgelegen noordwestelijk deel van Australië mogelijk de grootste dinopootafdruk ter wereld gevonden. De afdruk heeft een totale lengte van maar liefst 1,7 meter. De afdruk van een grote plantenetende dinosaurus maakt deel uit van 21 sporen die zijn gevonden op het Dampier-schiereiland. “De pootafdrukekn zijn groter dan alle alle eerder gemeten afdrukken in de hele wereld”, zegt Steve Salibury, van het gezamenlijke onderzoeksteam van de Universiteit van Queensland en de James Cook Universiteit dinsdag.

Kea’s steken elkaar aan met lach

Foto: Wikimedia Commons/publiek domein

266px-Male_Kea_Milford_soundKea’s (Nestor notabilis), intelligente papegaaien die de bergachtige streken van Nieuw-Zeeland bewonen, hebben een eigen soort lach. Extra opvallend is dat de dieren elkaar met het speciale gekwetter aansporen tot speels gedrag. Als ze het specifieke geluid bij een soortgenoot horen, beginnen de vogels daarna rondjes om elkaar heen te vliegen en uitgebreid te ravotten. Oostenrijkse wetenschappers kwamen tot die ontdekking door specifieke geluiden van kea’s in gevangenschap op te nemen. Van dit gekwetter wordt al langer vermoed dat het een soort lach is. De opnames werden vervolgens afgespeeld in de buurt van wilde kea’s in het Nieuw-Zeelandse Arthur’s Pass.

Duizenden apen gedood door gele koorts in Brazilië

Foto: Dario Sanches, Wikimedia Commons/CC BY-SA 2.0

266px-Alouatta_fusca_clamitansSlecht nieuws voor de toch al fragiele primatenpopulaties in het sterk versnipperde Atlantisch Regenwoud in Brazilië: een uitbraak van gele koorts heeft al duizenden apen het leven gekost. “Ik ben heel verrast over de snelheid waarmee de ziekte zich door het landschap verplaatst en hoe het virus van het ene stukje bos naar het andere kan springen, zelfs als de twee stukken bos honderden meters uit elkaar liggen,” vertelt onderzoeker Sérgio Lucena Mendes. Ook onderzoekster Karin Strier verbaasde zich over de stilte in de normaal zo rumoerige jungle. Vooral de bruine brulapen (Alouatta guariba) zijn zwaar getroffen door het virus. Wat precies het effect op andere primatensoorten is, valt nog niet echt te zeggen.

Taxonomische indeling dinosauriërs mogelijk op de schop

Schedeltyrannosaurus-300x200De indeling van dinosauriërs in twee groepen, reptielheupigen en vogelheupigen, moet uitgebreid worden met een derde groep voor langnekdino’s. Dat vinden althans drie Britse paleontologen die hun theorie hebben gepubliceerd in het gezaghebbende tijdschrift Nature. Het veranderen van de taxonomische hoofdindeling, die al dateert van 1888, zou een grote trendbreuk betekenen en ertoe leiden dat de meeste tot nu toe verschenen boeken over de oerreptielen deels herschreven moeten worden.

Zeeotters gebruiken al miljoenen jaren gereedschap

Foto: Wikimedia Commons/publiek domein

266px-Sea_otterZeeotters (Enhydra lutris) gebruiken waarschijnlijk al honderdduizenden tot miljoenen jaren gereedschap om hun kostje bij elkaar te scharrelen. De dieren slaan vaak met stenen schelpdieren kapot om deze lekkernijen vervolgens te kunnen opeten. Uit een genetisch onderzoek blijkt dat verre voorouders van moderne zeeotters reeds dezelfde werkwijze hanteerden. Dat melden Amerikaanse onderzoekers in het tijdschrift Biology Letters. De schelpenkrakende zeeotters hebben een kleine borstholte waarmee ze stenen als het ware ‘vasthouden’. Vervolgens zorgen ze er met snelle lichaamsbewegingen voor dat de als hamer gebruikte steen hard op een schelpdier neerkomt.