Categorie: "Mens en milieu"

Paddentrek op gang gekomen

Padden1Sinds enkele dagen zijn de padden, kikkers en watersalamanders weer begonnen aan de jaarlijkse voorjaarstrek. Er is zeker nog geen sprake van een enorme trekgolf, maar plaatselijk zijn er toch al meerdere tientallen tot enkele honderden dieren aan de wandel. Gisteravond was ik voor het eerst aan de beurt om in de Schrevenhof (St. Joost) de emmers te controleren. Het was een heldere, droge en redelijk frisse nacht, waardoor het qua trek allemaal wat tegenviel.

Dam funest voor zeldzame rivierdolfijn

Foto: Stefan Brending, Wikimedia Commons

Irrawaddy_dolphin-Orcaella_brevirostris_by_2eightDoor de geplande bouw van een waterkrachtcentrale in de Mekongrivier in Zuid-Laos, zal de zeldzame irrawaddydolfijn plaatselijk vermoedelijk nog sneller uitsterven dan nu al het geval is. Die vrees spreekt het Wereld Natuur Fonds uit. Er leven nog maar 85 zogeheten irrawaddydolfijnen in Laos, dieren die allemaal in de Mekong leven. De Don Sahong-dam zou volgens het WNF op nog geen kilometer afstand van het belangrijkste leefgebied van de zeezoogdieren moeten verrijzen. Voor de bouw, die volgens die dit jaar al zou moeten beginnen, moeten miljoenen tonnen rotssteen met explosieven worden weggehaald.

Cameravallen onthullen rijke dierenwereld Congo-Brazzaville

oostelijkefranjeaapChimpansees, gorilla’s, maar ook sitatoenga’s (moerasantilopes), penseelzwijnen, oostelijke franjeapen (zie foto) en bosolifanten. Het afgelopen half jaar hebben cameravallen in onbeschermd gebied in het noorden van Congo-Brazzaville een ongekende rijkdom aan wilde dieren vastgelegd. De camera’s hingen bij een aantal bais, open plekken in het bos waar veel dieren zout en mineralen komen oplikken. Dit ongerepte regenwoud hoort bij een gebied van ruim 1400 vierkante kilometer in Messok Dja. Mede dankzij het Wereld Natuur Fonds (WNF) staat het gebied op de nominatie om een beschermde status te krijgen. De oppervlakte is vergelijkbaar met die van de provincie Utrecht. Toch doemen er nu al ernstige bedreigingen op voor de natuur in dit fraaie stukje oerwoud.

Veel groene organisaties bankieren niet duurzaam

Veruit de meeste natuur- en milieuorganisaties zijn in hun geldzaken veel minder groen dan je op grond van hun missie en doelstellingen zou verwachten. Dat concludeert het VARA-programma Vroege Vogels na het doen van een eigen onderzoek. Geen enkele van de twintig grootste groene clubs zou al zijn bankzaken bij een duurzame bank hebben ondergebracht. Hoewel veel organisaties grote bezwaren hebben tegen het handelen van de grote banken (ING, Rabobank en ABN Amro) op het gebied van natuur en milieu, maken ze wel massaal gebruik van de diensten van deze in moreel opzicht dubieuze bedrijven, stelt het VARA-programma. Veel organisaties beweren dat ze niet kunnen overstappen naar een duurzame bank, vooral omdat alleen grote banken de grote hoeveelheid acceptgiro’s kunnen verwerken.

Klimaatverandering wordt jonge pinguïns fataal

PinguinsimonstownEen langjarig wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat klimaatverandering desastreus uitpakt voor de in Zuid-Amerika levende magelhaenpinguïns (Spheniscus magellanicus). De kuikens van deze in Argentinië en Chili voorkomende soort komen in groten getale om door de bijzondere weersomstandigheden die hoogstwaarschijnlijk samenhangen met de opwarming van de aarde. Het onderzoek ging bepaald niet over een nacht ijs en nam maar liefst 27 jaar aan gegevens mee die werden verzameld op het Argentijnse schiereiland Punta Tombo. Het eilandje is het thuis van een circa twintigduizend individuen tellende pinguïnkolonie. De meest voorkomende doodsoorzaak was voedselschaarste, maar ook heftige regenbuien en hittegolven speelden vaak een rol.

Betekenisvol werk

GagelveldnajaarOase van rust
Helaas staat het leven van de moderne westerling vandaag de dag te vaak in het teken van de jachtige zucht naar geld, roem, aanzien of consumptiegoederen die we eigenlijk helemaal niet nodig hebben. Om die behoeften te bevredigen, vervullen we vaak afstompende taken die alleen de kassen van directeuren, topbestuurders en aandeelhouders spekken. In zekere zin is dat een eigen keuze, maar de manier waarop onze maatschappij politiek en economisch is ingericht levert ook een bijdrage aan de toenemende vervreemding van de ware, meest pure essentie van het mens-zijn. Toch zijn er van die dagen waarop de jachtigheid van alledag tijdelijk als sneeuw voor de zon verdwijnt en je weer wat dichter bij de kern van het bestaan komt. Gisteren was voor mij zo’n dag. De rust van het Wolfsplateau (Meinweg), waar de geluiden van de natuur het ochtendritme bepalen en de weidelandschappen met natuurbestemming momenteel het domein zijn van grote groepen grauwe, kol- en toendrarietganzen, een paar raven, diverse andere vogels en de nodige wilde zwijnen, is bijvoorbeeld een ware streling voor de breekbare ziel.

Gedeelde passie
Ook de middag, die in het teken stond van het met behulp van handgereedschappen uithalen en uitdunnen van nog niet al te grote vliegdennen in het Gagelveld (zie foto), voelde aan als een warme douche van innige kameraadschap, gevoed door een gezamenlijke passie voor de natuur.

Klimaatverandering treft vermoedelijk ook diepzee-organismen

Klimaatverandering is niet alleen slecht nieuws voor dieren of planten op land of organismen die in de ondiepere oceaanlagen leven, maar zal op termijn vermoedelijk ook een verwoestend effect hebben op zeebodemorganismen. Britse onderzoekers beweren in het tijdschrift Global Change Biology dat de biomassa op de bodem van oceanen in de komende honderd jaar wereldwijd met ongeveer vijf procent zal afnemen door de opwarming van de aarde. In het noordelijke deel van de Atlantische Oceaan zijn de vooruitzichten helemaal inktzwart en kan de totale massa aan organismen op de zeebodem mogelijk zelfs met zo’n 38 procent slinken.

Nieuwe diersoorten ontdekt voor Schotse kust

Wetenschappers hebben voor de Schotse kust vier nieuwe diersoorten ontdekt. Het gaat om een circa tien centimeter lange zeeslak, twee schelpdieren en een zeeworm. De dieren leven vermoedelijk rondom een koude bron op de zeebodem van de Atlantische Oceaan, een stukje onderwaternatuur ten westen van Schotland. Het is waarschijnlijk dat de ontdekking van de dieren erg lang op zich heeft laten wachten omdat de nog niet eerder geclassificeerde zeewezens op behoorlijke en tot op heden amper onderzochte diepten leven.

Economische waarde van natuur en groen groter dan vaak gedacht

GagelveldnajaarEchte natuurliefhebbers weten het waarschijnlijk al: rondstruinen in de natuur verruimt de geest, zorgt voor ontstressing en ontlading en is een uitstekend medicijn tegen de jachtigheid van alledag. Maar de emotionele en economische waarde van natuur en groen is ook in meetbaar opzicht veel groter dan veel mensen denken. Dat blijkt uit onderzoek van KPMG. Het onderzoeksbureau toont aan dat meer groen leidt tot minder depressiepatiënten, meer kinderen die bewegen, minder inbraken en een toename van de waarde op onroerend goed. De Groningse fractie GroenLinks wil dat deze winst zichtbaar wordt gemaakt in alle voorstellen over ontwikkelingen en investeringen in de stad.

‘Zonnekracht heeft amper invloed op klimaatverandering’

SunsetbotswanaVeel van de luidruchtigste klimaatsceptici gebruiken vaak de zonnekracht als troefkaart om de invloed van de mens op de klimaatverandering of de ernst van diezelfde klimaatverandering te bagatelliseren. Grote, periodiek optredende veranderingen zijn er altijd geweest in de lange historie van de aarde en zouden grotendeels te wijten zijn aan de soms afnemende en dan juist weer toenemende kracht van de zon. Volgens wetenschappers van de University of Edinburgh klopt dit echter niet en hebben variaties in de kracht van de zon het afgelopen millennium nauwelijks invloed gehad op het klimaat.